Poznać i polubić słowa

Co znaczy „płakać krokodylimi łzami”, „zjeść na czymś zęby” czy „przeciąć węzeł gordyjski”?  O polskich związkach frazeologicznych, przysłowiach i „skrzydlatych słowach” 5 września opowiadała młodzieży Zespołu Szkół w Kaliszu Pomorskim dr Grażyna Majkowska, językoznawca, wykładowca na Wydziale Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Rozmowę z licealistami dr Grażyna Majkowska rozpoczęła od wyjaśnienia podstawowych pojęć. Zamiast naukowych definicji były przykłady, które pomogły uczniom w zrozumieniu terminologii. Każdy z uczestników warsztatów otrzymał komplet ćwiczeń przygotowanych na kartach pracy. Pojawiły się w nich starsze związki frazeologiczne, a także te współczesne. O tym, co one znaczą i jak utrwalają pewne wyobrażenia społeczne dr Grażyna Majkowska opowiadała ciekawie i z poczuciem humoru. By poprawnie używać związków frazeologicznych, trzeba wiedzieć, jakie są te połączenia wyrazowe. Gdy się taką sprawność osiągnie, język staje się bardziej plastyczny, wyrazisty i ma większą siłę oddziaływania, przekonywała słuchaczy dr Grażyna Majkowska.

Wśród różnorodnych ćwiczeń pojawiły się także te, które dotyczyły modyfikacji związków frazeologicznych w poezji. Na przykładzie wierszy Stanisława Barańczaka i Wisławy Szymborskiej młodzież zobaczyła, że poeci robią to celowo, by uzyskać nowe pola znaczeniowe.

- Nigdy wcześniej nie byłam na żadnym wykładzie ani warsztatach dotyczących  językoznawstwa, a bardzo lubię słuchać o naszym języku. Sama nie nazwałabym siebie mistrzynią frazeologii, ale  zauważyłam, że wielu uczniów ma znikomą wiedzę na ten temat, dlatego ćwiczenia są bardzo potrzebne – komentowała po zajęciach uczennica klasy trzeciej.
Podczas części warsztatowej były momenty językowych odkryć.

- Najbardziej zaskakujące i ciekawe było dla mnie przedstawienie związków frazeologicznych, które mają zupełnie inne znaczenie w odniesieniu do mężczyzn i kobiet, na przykład „kobieta z przyszłością” albo „dać dowód miłości” – zauważyła jedna z uczestniczek spotkania.
Zaproszona do Zespołu w Kaliszu Pomorskim specjalistka od frazeologii podzieliła się także swoimi wrażeniami.

- To było bardzo cenne doświadczenie. Inaczej spojrzę na swoich studentów. Pozwoli mi to właściwie ustalić próg wymagań. Młodzież z kaliskiej szkoły chętnie współpracowała, obserwowałam ich twarze, byliśmy w dobrym kontakcie.

Wykład i ćwiczenia, które odbyły się w ubiegły czwartek to realizacja zadania "Pokaż język - czysty ojczysty!” dofinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury Ojczysty-dodaj do ulubionych! Edycja 2024.

Zespół Szkół w Kaliszu Pomorskim został zaproszony do współpracy przez Ośrodek Kultury w Drawsku Pomorskim.

Przedsięwzięcie to odbyło się w ramach zadania „Pokaż język – czysty ojczysty”, dofinansowanego ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach Programu Narodowego Centrum Kultury Ojczysty – dodaj do ulubionych. Edycja 2024.